Samsung tarixi: quritilgan baliqdan dunyo smartfon yetakchisigacha

Bugun Samsung deganda ko'pchilik smartfon yoki televizorni tasavvur qiladi. Lekin Samsung tarixi 1938-yilda quritilgan baliq savdosidan boshlangan. Oradan 57 yil o'tib esa o'sha kompaniyaning rahbari minglab xodimlar ko'z oldida o'z mahsulotlarini gulxanga tashlatgan. Bu ikki sahna orasida dunyoning eng qiziq biznes hikoyalaridan biri yotadi.

Samsung tarixi Tegudagi kichik shirkatdan boshlanadi

Li Byon Chxol (Lee Byung-chul) 1910-yilda tug'ilgan. Encyclopedia.com ma'lumotiga ko'ra, u 1936-yilda Tegu (Daegu) shahriga ko'chib, meros puliga guruch tegirmoni ochgan, keyingi ikki yilda jun va to'qimachilik bilan shug'ullangan.

1938-yil 1-martda u Samsung Sanghoe nomli savdo shirkatini ochdi. GSMArena yozishicha, boshlang'ich sarmoya 30 ming von bo'lgan, Encyclopedia.com esa shirkatda 40 kishi ishlaganini aytadi. TechCrunch bo'yicha, asosiy mahsulotlar quritilgan dengiz mahsulotlari, sabzavot-mevalar va makaron edi. Yuklar Manchjuriya va Pekin tomonga ham ketardi.

«Uch yulduz» nimani anglatadi?

Samsung so'zi koreys tilida «uch yulduz» degani. Vikipediyaga ko'ra, asoschining o'zi buni shunday izohlagan: «uch» katta, ko'p va qudratli narsani bildiradi, «yulduz» esa abadiylikni. Baliq va makaron sotadigan kichik shirkat uchun bu ancha katta orzu edi. Vaqt uni oqladi.

Baliqdan televizorga: qanday burilgan?

1948-yilda Li Samsung Mulsan kompaniyasini tuzdi. Koreya urushi paytida u Seuldagi mulkini yo'qotdi va ishni Pusanda qaytadan qurdi. Keyingi o'n yilliklarda guruh turli sohalarga tarqaldi.

Eng muhim qadam 1969-yilda qo'yildi: Sanyo bilan hamkorlikda Samsung Electronics tashkil etildi. Birinchi mahsulot oq-qora televizor edi. 1970-yillar oxiriga kelib kompaniya deyarli 10 million shunday televizor ishlab chiqargan edi. Ammo TechCrunch qayd etganidek, xorijdagi dastlabki savdolar sust bo'lgan, sabablari marketing va sifat barqarorligining yetishmasligi edi.

Shu bilan birga, kompaniya uzoqni ko'zlab ish tutardi. 1974-yilda Samsung Korea Semiconductor kompaniyasining ko'pchilik ulushini oldi, chunki xorijiy butlovchi qismlarga bog'liqlikni kamaytirmoqchi edi. Bu qaror keyin katta natija berdi: 1992-yilda Samsung DRAM xotira chiplari bozorining yetakchisiga aylandi.

1987-yilda boshqaruvga asoschining o'g'li Li Gon Xi (Lee Kun-hee) keldi. 1988-yilda esa Samsung birinchi mobil telefoni SH-100 ni chiqardi. GSMArena yozishicha, bu model katta muvaffaqiyat bo'lmagan. Shunday qilib, chiplarda yetakchi kompaniya telefon bozorida hali yo'l qidirayotgan edi.

Frankfurt: «xotin va bolalardan boshqa hammasini o'zgartiring»

1993-yilda Li Gon Xi 200 ga yaqin rahbar va xodimni Germaniyaning Frankfurt shahridagi mehmonxonaga yig'di. U «Yangi boshqaruv» yo'lini e'lon qilib, eski odat va qoidalardan voz kechishni, sifatga intilishni talab qildi. O'sha kundan qolgan mashhur jumla shu: «Xotining va bolalaringdan boshqa hamma narsani o'zgartir». The Korea Herald bu iborani uning eng mashhur so'zi sifatida keltiradi.

Bu shunchaki chiroyli gap bo'lib qolmadi. Asia Business Daily yozishicha, nuqson chiqsa ishlab chiqarish liniyasini to'xtatadigan tizim joriy etilgan. 1993-yilda elektronika bo'yicha nuqsonlar 30–50 foizga kamaygan.

1995-yilgi gulxan: Samsung o'z mahsulotini nega yoqqan?

Burilish ikki yildan keyin keldi. Wired jurnalining 2005-yilgi maqolasiga ko'ra, Li Gon Xi 1995-yilgi Yangi yil sovg'asi sifatida yangi simsiz telefonlarni yuborgan, lekin telefonlar ishlamayotgani haqida xabar qaytgan. O'sha yilning mart oyida u Gumi zavodiga bordi.

Zavodning 2 ming xodimi «Sifat birinchi» yozuvli peshonabog' taqib, hovliga chiqdi. Hovlida «Sifat mening g'ururim» shiori ostida mahsulotlar uyumi turardi. O'nta ishchi ularni bolg'a bilan sindirib, gulxanga tashladi. Li va boshqaruv a'zolari buni kuzatib turdi, ko'p xodimlar yig'lab yubordi. O'z qo'li bilan yasagan narsasini yo'q qilish oson emas edi.

Raqamlar manbadan manbaga biroz farq qiladi. Deyarli hammasi taxminan 150 ming dona deydi. The Korea Herald ularni Anycall telefonlari deb yozadi, Wired esa uyum ichida faks apparatlari ham bo'lganini aytadi. Qiymat ham turlicha: Asia Business Daily taxminan 15 milliard von, The Korea Herald 50 milliard von, G'arb nashrlari esa 50 million dollarga yaqin deb baholaydi. Asia Business Daily yana bir muhim tafsilotni qo'shadi: Samsung xaridorlarga telefonlarni shartsiz yangisiga almashtirib bergan.

Olovdan keyin nima o'zgardi?

Natija tez ko'rindi. The Korea Herald ma'lumotiga ko'ra, 1995-yil avgustida Anycall Koreya bozorining 51,5 foizini egallab, o'sha paytdagi dunyo yetakchisi Motorola'dan o'tib ketgan. Sifat tekshiruvi ham yangi ko'rinish oldi: Wired yozishicha, Gumi zavodi rahbari bo'lgan Li Ki Te (Ki-tae Lee) yangi modellarni devorga urib, ikkinchi qavat derazasidan tashlab, hatto mashinasi bilan ustidan yurib sinagan.

2006-yilda Samsung televizorlar bo'yicha dunyoda birinchi o'ringa chiqdi. 2010-yilda birinchi Galaxy qurilmasi taqdim etildi. Smartfonlar bo'yicha dunyo yetakchiligiga esa The Korea Herald bo'yicha 2011-yilda, Yonhap ma'lumotiga ko'ra 2012-yilda erishdi.

Xulosa

Samsung tarixidan chiqadigan saboq sodda: qimmatga tushsa ham, xatoni tan olish uni yashirishdan foydaliroq. Baliq savdosidan boshlangan shirkatni dunyo yetakchilari qatoriga olib chiqqan narsa ham aynan shu qat'iyat bo'ldi. Bugungi Samsung telefonlari bilan smartfonlar katalogimizda tanishishingiz mumkin.